الباسط
كلمة (الباسط) في اللغة اسم فاعل من البسط، وهو النشر والمدّ، وهو...
از سمرة بن جندب رضی الله عنه روایت است که رسول الله صلی الله علیه وسلم فرمودند: «أَيُّمَا امْرَأَةٍ زَوَّجَهَا وَلِيَّانِ فَهِيَ لِلْأَوَّلِ مِنْهُمَا، وَأَيُّمَا رَجُلٍ بَاعَ بَيْعًا مِنْ رَجُلَيْنِ فَهُوَ لِلْأَوَّلِ مِنْهُمَا»: «هر زنی که دو ولی او را به ازدواج درآورده باشند، زن مذکور همسر کسی است که ولی اول او را عقد کرده باشد؛ و هرگاه مردی کالایی را به دو نفر بفروشد، کالای مذکور از آن کسی خواهد بود که آن را ابتدا به او فروخته است».
شرح الحديث :
معنای حدیث سمره رضی الله عنه از این قرار است که هرگاه دو ولیِ هم مرتبه مانند دو برادر تنی، خواهرشان را به ازدواج دو فرد متفاوت درآورند، خواهرشان همسر مردی خواهد بود که ولی اول او را به ازدواج وی درآورده است؛ یکسان است که مرد دوم با وی جماع کرده باشد یا نه؛ چنانکه اگر کسی کالایی را به یک نفر و سپس به فردی دیگر بفروشد، معامله ی دوم حکمی ندارد و باطل است؛ چون در این صورت کالایی را فروخته که مالک آن نیست؛ و در همان معامله ی اول، کالای مذکور در ملک مشتری اول قرار گرفته و به مجرد معامله، از مالکیت فروشنده خارج شده است.