تفسير سورة الواقعة

1- ﴿بِسْمِ اللَّهِ الرَّحْمَٰنِ الرَّحِيمِ إِذَا وَقَعَتِ الْوَاقِعَةُ﴾

Қиямет уақиғасы болған кезде,

2- ﴿لَيْسَ لِوَقْعَتِهَا كَاذِبَةٌ﴾

Оның болуын өтірік деуші болмас.

3- ﴿خَافِضَةٌ رَافِعَةٌ﴾

(Ол) төмендетеді, жоғарлатады.

4- ﴿إِذَا رُجَّتِ الْأَرْضُ رَجًّا﴾

Сол уақытта жер тұтас сілкіндіріледі.

5- ﴿وَبُسَّتِ الْجِبَالُ بَسًّا﴾

Таулар мүлде үгітіледі.

6- ﴿فَكَانَتْ هَبَاءً مُنْبَثًّا﴾

Ұшқан тозаңдай болады.

7- ﴿وَكُنْتُمْ أَزْوَاجًا ثَلَاثَةً﴾

Сол уақытта сендер үш бөлімге бөлінесіңдер;

8- ﴿فَأَصْحَابُ الْمَيْمَنَةِ مَا أَصْحَابُ الْمَيْمَنَةِ﴾

(Ғамал дәптері оңынан берілген) оңшылдар, нендей жақсы ол оңшылдар.

9- ﴿وَأَصْحَابُ الْمَشْأَمَةِ مَا أَصْحَابُ الْمَشْأَمَةِ﴾

(Ғамал дәптері солынан берілген) солшылдар, нендей жаман ол солшылдар.

10- ﴿وَالسَّابِقُونَ السَّابِقُونَ﴾

Озаттар алдынғы қатарда болады.

11- ﴿أُولَٰئِكَ الْمُقَرَّبُونَ﴾

Міне солар, Аллаға жақын болғандар.

12- ﴿فِي جَنَّاتِ النَّعِيمِ﴾

Ұжмақта нығметке бөленеді;

13- ﴿ثُلَّةٌ مِنَ الْأَوَّلِينَ﴾

Бұрынғылардан көбірек.

14- ﴿وَقَلِيلٌ مِنَ الْآخِرِينَ﴾

Соңғылардан азырақ.

15- ﴿عَلَىٰ سُرُرٍ مَوْضُونَةٍ﴾

Безенген тақтар үстінде.

16- ﴿مُتَّكِئِينَ عَلَيْهَا مُتَقَابِلِينَ﴾

Олардың үстінде ерсілі-қарсылы отырады.

17- ﴿يَطُوفُ عَلَيْهِمْ وِلْدَانٌ مُخَلَّدُونَ﴾

Оларға өзгермес жастар айналып, қызмет етеді;

18- ﴿بِأَكْوَابٍ وَأَبَارِيقَ وَكَأْسٍ مِنْ مَعِينٍ﴾

Ағып жатқан арақтан толтырылған шелектер, құмандар және кәселерменен.

19- ﴿لَا يُصَدَّعُونَ عَنْهَا وَلَا يُنْزِفُونَ﴾

Ол; бас ауыртпайды да мас қылмайды.

20- ﴿وَفَاكِهَةٍ مِمَّا يَتَخَيَّرُونَ﴾

Қалаған жемістері бар.

21- ﴿وَلَحْمِ طَيْرٍ مِمَّا يَشْتَهُونَ﴾

Көңілдері соққан құс еті бар.

22- ﴿وَحُورٌ عِينٌ﴾

Бота көз хұрлар бар.

23- ﴿كَأَمْثَالِ اللُّؤْلُؤِ الْمَكْنُونِ﴾

Сақтаулы інжу сияқты.

24- ﴿جَزَاءً بِمَا كَانُوا يَعْمَلُونَ﴾

Бұл істеген ғамалдарының сыйлығы.

25- ﴿لَا يَسْمَعُونَ فِيهَا لَغْوًا وَلَا تَأْثِيمًا﴾

Олар жаннатта бос не күнәлы сөз естімейді.

26- ﴿إِلَّا قِيلًا سَلَامًا سَلَامًا﴾

Бірақ "Сәлем, сәлем" деген сөзді ғана естиді.

27- ﴿وَأَصْحَابُ الْيَمِينِ مَا أَصْحَابُ الْيَمِينِ﴾

Оңшылдар, ол оңшылдар нендей бақытты.

28- ﴿فِي سِدْرٍ مَخْضُودٍ﴾

Олар тікенсіз сидыр (ағаштары);

29- ﴿وَطَلْحٍ مَنْضُودٍ﴾

Жемістері үсті-үстіне шоғырланған мұз (банан) ағаштарының,

30- ﴿وَظِلٍّ مَمْدُودٍ﴾

Созылған көлеңкенің астында болады.

31- ﴿وَمَاءٍ مَسْكُوبٍ﴾

Сарқырап аққан су бар.

32- ﴿وَفَاكِهَةٍ كَثِيرَةٍ﴾

Мол жеміс бар;

33- ﴿لَا مَقْطُوعَةٍ وَلَا مَمْنُوعَةٍ﴾

Ешбір түгеп, үзілмейтін, ешкім қорымайтын,

34- ﴿وَفُرُشٍ مَرْفُوعَةٍ﴾

Биік төсектерде болады.

35- ﴿إِنَّا أَنْشَأْنَاهُنَّ إِنْشَاءً﴾

Расында хұр қыздарын жаңадан жаратамыз. (Немесе жаннаттық әйелдерді қайтадан жаратамыз.Б.)

36- ﴿فَجَعَلْنَاهُنَّ أَبْكَارًا﴾

Оларды ер көрмеген қыздар етіп, жаратамыз.

37- ﴿عُرُبًا أَتْرَابًا﴾

Күйеуін сүйгіш құрдас болады.

38- ﴿لِأَصْحَابِ الْيَمِينِ﴾

Бұл айтылғандар, оңшылдар үшін болады.

39- ﴿ثُلَّةٌ مِنَ الْأَوَّلِينَ﴾

Бір топ бұрынғылардан.

40- ﴿وَثُلَّةٌ مِنَ الْآخِرِينَ﴾

Бір топ соңғылардан.

41- ﴿وَأَصْحَابُ الشِّمَالِ مَا أَصْحَابُ الشِّمَالِ﴾

Солшылдар, сол шолшылдар невдей сұмырай.

42- ﴿فِي سَمُومٍ وَحَمِيمٍ﴾

Олар ыстық бу, қайнар суда болады.

43- ﴿وَظِلٍّ مِنْ يَحْمُومٍ﴾

Қара түнек көлеңкеде болады.

44- ﴿لَا بَارِدٍ وَلَا كَرِيمٍ﴾

Салқын да емес, жайлы да емес.

45- ﴿إِنَّهُمْ كَانُوا قَبْلَ ذَٰلِكَ مُتْرَفِينَ﴾

Өйткені олар, бұдан бұрын (дүниеде) тоң мойын әуесқорлар еді.

46- ﴿وَكَانُوا يُصِرُّونَ عَلَى الْحِنْثِ الْعَظِيمِ﴾

Зор күнәда қасарысушы еді.

47- ﴿وَكَانُوا يَقُولُونَ أَئِذَا مِتْنَا وَكُنَّا تُرَابًا وَعِظَامًا أَإِنَّا لَمَبْعُوثُونَ﴾

"Өліп, топырақ және сүйектер болсақ та шын тірілеміз бе?",- дейді.

48- ﴿أَوَآبَاؤُنَا الْأَوَّلُونَ﴾

"Бұрынғы аталарымыз да тіріле ме?",- (дейді.)

49- ﴿قُلْ إِنَّ الْأَوَّلِينَ وَالْآخِرِينَ﴾

(Мұхаммед Ғ.С.): "Сөзсіз бұрынғылар да, соңғылар да.",- де.

50- ﴿لَمَجْمُوعُونَ إِلَىٰ مِيقَاتِ يَوْمٍ مَعْلُومٍ﴾

"Әлбетте, мәлім күнде белгілі орынға жиналады" (де.)

51- ﴿ثُمَّ إِنَّكُمْ أَيُّهَا الضَّالُّونَ الْمُكَذِّبُونَ﴾

Сосын сендер әй адасқан өтірікшілер!

52- ﴿لَآكِلُونَ مِنْ شَجَرٍ مِنْ زَقُّومٍ﴾

Әлбетте ағаштан, Заққұмнан жейсіңдер.

53- ﴿فَمَالِئُونَ مِنْهَا الْبُطُونَ﴾

Одан қарындарыңды толтырасыңдар.

54- ﴿فَشَارِبُونَ عَلَيْهِ مِنَ الْحَمِيمِ﴾

Оның үстіне қайнар судан ішесіңдер.

55- ﴿فَشَارِبُونَ شُرْبَ الْهِيمِ﴾

Шөлдеген түйеше, сіміресіңдер.

56- ﴿هَٰذَا نُزُلُهُمْ يَوْمَ الدِّينِ﴾

Міне олардың қиямет күнгі сыйлықтары.

57- ﴿نَحْنُ خَلَقْنَاكُمْ فَلَوْلَا تُصَدِّقُونَ﴾

Сендерді Біз жараттық. Сонда неге мойындамайсыңдар?

58- ﴿أَفَرَأَيْتُمْ مَا تُمْنُونَ﴾

Сендер тамызған мәни суын көрдіңдер ме?

59- ﴿أَأَنْتُمْ تَخْلُقُونَهُ أَمْ نَحْنُ الْخَالِقُونَ﴾

Оны сендер жаратасыңдар ма? Немесе Біз жаратмыз ба?

60- ﴿نَحْنُ قَدَّرْنَا بَيْنَكُمُ الْمَوْتَ وَمَا نَحْنُ بِمَسْبُوقِينَ﴾

Біз араларыңда өлімді белгіледік. Бізден ешкім озалмайды.

61- ﴿عَلَىٰ أَنْ نُبَدِّلَ أَمْثَالَكُمْ وَنُنْشِئَكُمْ فِي مَا لَا تَعْلَمُونَ﴾

Сендердің бейнелеріңді өзгертіп, сендер білмегенді жарата аламыз.

62- ﴿وَلَقَدْ عَلِمْتُمُ النَّشْأَةَ الْأُولَىٰ فَلَوْلَا تَذَكَّرُونَ﴾

Расында бұрынғы жаратуды білесіңдер, ендеше түсінбейсіңдер ме?

63- ﴿أَفَرَأَيْتُمْ مَا تَحْرُثُونَ﴾

Ал енді еккендеріңді көрдіңдер ме?

64- ﴿أَأَنْتُمْ تَزْرَعُونَهُ أَمْ نَحْنُ الزَّارِعُونَ﴾

Оны сендер өсіресіңдер ме? Не Біз өсіреміз бе?

65- ﴿لَوْ نَشَاءُ لَجَعَلْنَاهُ حُطَامًا فَظَلْتُمْ تَفَكَّهُونَ﴾

Егер қаласақ, оны қоқымға айналдырар едік. Сонда күңкілдесе берер едіңдер;

66- ﴿إِنَّا لَمُغْرَمُونَ﴾

"Расында зиянға ұшырадық,"

67- ﴿بَلْ نَحْنُ مَحْرُومُونَ﴾

"Тіпті мүлде бос қалдық" (дер едіңдер.)

68- ﴿أَفَرَأَيْتُمُ الْمَاءَ الَّذِي تَشْرَبُونَ﴾

Ішкен суларыңды көрдіңдер ме?

69- ﴿أَأَنْتُمْ أَنْزَلْتُمُوهُ مِنَ الْمُزْنِ أَمْ نَحْنُ الْمُنْزِلُونَ﴾

Оны бұлттан сендер жаудырасыңдар ма? Немесе Біз жаудырамыз ба?

70- ﴿لَوْ نَشَاءُ جَعَلْنَاهُ أُجَاجًا فَلَوْلَا تَشْكُرُونَ﴾

Егер қаласақ оны ащы қылар едік. Ендеше, шүкір етпейсіңдер ме?

71- ﴿أَفَرَأَيْتُمُ النَّارَ الَّتِي تُورُونَ﴾

Жаққан оттарыңды көрдіңдер ме?

72- ﴿أَأَنْتُمْ أَنْشَأْتُمْ شَجَرَتَهَا أَمْ نَحْنُ الْمُنْشِئُونَ﴾

Оның ағашын сендер жараттыңдар ма? немесе Біз жараттық па?

73- ﴿نَحْنُ جَعَلْنَاهَا تَذْكِرَةً وَمَتَاعًا لِلْمُقْوِينَ﴾

Біз оны бір ескерткіш және жүргіншілер үшін пайдалы қылдық.

74- ﴿فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ﴾

(Мұхаммед Ғ.С.) Ендеше Раббыңды ұлы атымен дәріпте.

75- ﴿۞ فَلَا أُقْسِمُ بِمَوَاقِعِ النُّجُومِ﴾

Ал енді жұлдыздардың орындарына серт етемін.

76- ﴿وَإِنَّهُ لَقَسَمٌ لَوْ تَعْلَمُونَ عَظِيمٌ﴾

Егер білсеңдер, ол, зор серт.

77- ﴿إِنَّهُ لَقُرْآنٌ كَرِيمٌ﴾

Шын мәнінде ол ардақты Құран.

78- ﴿فِي كِتَابٍ مَكْنُونٍ﴾

Кітапта (Лаухы Махфүзда. Б.М.Р.) сақтаулы.

79- ﴿لَا يَمَسُّهُ إِلَّا الْمُطَهَّرُونَ﴾

Оны тап-таза болғандар ғана ұстайды. (Дәретсіз кісі ұстамайды.)

80- ﴿تَنْزِيلٌ مِنْ رَبِّ الْعَالَمِينَ﴾

Әлемдердің Раббы жақтан түсірілген.

81- ﴿أَفَبِهَٰذَا الْحَدِيثِ أَنْتُمْ مُدْهِنُونَ﴾

Сендер осы сөзді құр көресіңдер ме?

82- ﴿وَتَجْعَلُونَ رِزْقَكُمْ أَنَّكُمْ تُكَذِّبُونَ﴾

Расында берген ризыққа шүкір етудің орнына оны жасынға шығарасыңдар ма? (Ж.)

83- ﴿فَلَوْلَا إِذَا بَلَغَتِ الْحُلْقُومَ﴾

Ал жан жұтқыншаққа келген кезде;

84- ﴿وَأَنْتُمْ حِينَئِذٍ تَنْظُرُونَ﴾

Сол уақытта сендер қарап қаласыңдар.

85- ﴿وَنَحْنُ أَقْرَبُ إِلَيْهِ مِنْكُمْ وَلَٰكِنْ لَا تُبْصِرُونَ﴾

Негізінде ол өліп бара жатқанға Біз жақынырақпыз. Сендер көрмейсіңдер.

86- ﴿فَلَوْلَا إِنْ كُنْتُمْ غَيْرَ مَدِينِينَ﴾

Ал сонда егер жазаланбайтын болсаңдар;

87- ﴿تَرْجِعُونَهَا إِنْ كُنْتُمْ صَادِقِينَ﴾

Егер шын айтсаңдар, оның жанын қайтарыңдаршы.

88- ﴿فَأَمَّا إِنْ كَانَ مِنَ الْمُقَرَّبِينَ﴾

Ал егер өлген кісі, Аллаға жақындардан болса;

89- ﴿فَرَوْحٌ وَرَيْحَانٌ وَجَنَّتُ نَعِيمٍ﴾

Сонда оған рахатты шаттық әрі нығметті ұжмақ бар.

90- ﴿وَأَمَّا إِنْ كَانَ مِنْ أَصْحَابِ الْيَمِينِ﴾

Ал енді өлі оңшылдардан болса;

91- ﴿فَسَلَامٌ لَكَ مِنْ أَصْحَابِ الْيَمِينِ﴾

Саған оңшылдардан, "Сәлем" (делінеді.)

92- ﴿وَأَمَّا إِنْ كَانَ مِنَ الْمُكَذِّبِينَ الضَّالِّينَ﴾

Егер өлі, жасынға шығарушы адасқандардан болса;

93- ﴿فَنُزُلٌ مِنْ حَمِيمٍ﴾

Сонда оның қонақ асысы, қайнар судан болады.

94- ﴿وَتَصْلِيَةُ جَحِيمٍ﴾

Әрі тозаққа салынады.

95- ﴿إِنَّ هَٰذَا لَهُوَ حَقُّ الْيَقِينِ﴾

Сөзсіз міне анық шындық осы.

96- ﴿فَسَبِّحْ بِاسْمِ رَبِّكَ الْعَظِيمِ﴾

(Мұхаммед Ғ.С.) үлы Раббыңды атымен дәріпте.

عبارات مقترحة:

الرقيب

القوي

المولى

تفسير الواقعة

الترجمة الكازاخية - مجمع الملك فهد - Қазақша

الترجمة الكازاخية - مجمع الملك فهد